Eerder dit seizoen hebben er twee preekseries plaatsgevonden in het kader van “Rondom Jezus”. De eerste over de “ik-ben-woorden”, de tweede over de kruiswoorden. Op 7 juni start de derde serie, ditmaal over de radicale woorden van Jezus. Ds. Jurjen Zeilstra leidt de serie in:

Ter afsluiting van het gezamenlijk jaarthema ‘Rondom Jezus’ van de Protestantse gemeente Hilversum, is gekozen voor zeven radicale woorden van Jezus (7 juni-19 juli). Veel verhalen in de evangeliën zijn door de evangelisten opgebouwd rond een uitspraak van Jezus van Nazareth, een zogenaamd ‘logion’. Het woord werd overgeleverd en functioneerde als een moment van kristallisatie waar ook andere elementen zich op ‘afzetten’ bij het redigeren van de evangelietekst. Vandaag is vaak moeilijk te begrijpen wat precies de oorspronkelijke context is geweest. Welk probleem speelde er in de situatie waarin Jezus heeft gesproken? Wat is de bedoeling van de schikking van het materiaal door de evangelist geweest? Hoe heeft de jonge kerk die tekst verstaan? Wat is er in de loop der tijden met deze tekst gebeurd en hoe heeft deze uiteindelijk ook ons theologisch en praktisch bereikt?

Een belangrijk woord in dit verband is ‘skandalon’ (Grieks), struikelblok, een hindernis waarover men struikelt. Ons woord schandaal is ervan afgeleid. Het iets uitgebreidere ‘skandalismos’ heeft vaak eschatologische betekenis: ‘Het is onvermijdelijk dat mensen ten val komen.’ (Matteüs 18,7) Maar je kunt ook denken aan ‘Een steen waaraan men zich stoot.’ (Jesaja 8,14) Hiervan afgeleid zijn de  ‘Stolpersteine’, de nu 75.000 messing gedachtenisplaatjes met de namen van slachtoffers van het Nazisme, die sinds 1992 op initiatief van de kunstenaar Gunter Demnig overal in Europa zijn aangebracht in het plaveisel vóór het huis waar zij hebben gewoond, ook in Hilversum.

Een bijbels struikelblok is bedoeld om niet meteen te gaan gladstrijken, polijsten of, figuurlijk gesproken, te harmoniseren. Een goede bijbellezer maakt het zichzelf niet te gemakkelijk. Er zitten weerbarstig heilzame woorden in de bijbeltekst. Zij zijn bestemd om ons te irriteren en ons aan het denken te zetten over de wereld en over onszelf.

Het eerste struikelwoord in onze serie, is: ‘Niemand kan het koninkrijk van God binnengaan, tenzij hij geboren wordt uit water en geest.’ (Johannes 3,5) Het is de vierde evangelist die dit thema uitwerkt in de nachtelijke dialoog van Jezus met de farizeeër Nicodemus. In een scherp ironisch misverstand, stelt Nicodemus de vraag: ‘Hoe kan iemand geboren worden als hij al oud is?’ Wij weten het. Dit is lichamelijk onmogelijk. Hier zal ons een licht op moeten gaan. Jezus brengt een geestelijke boodschap. Op tal van plaatsen in de evangeliën liggen vergelijkbare struikelblokken op de weg. Aan mensen die gewend zijn hun arbeidsuren te tellen en naar inzet te verdienen, laat de Heer weten dat het in Gods koninkrijk niet gaat om verdienste, maar om Godgegeven kwaliteit: ‘Ik wil aan die laatsten nu eenmaal hetzelfde betalen als aan jou.’ (Matteüs 20,14)

Radicaal navolgen betekent een relativering zonder weerga: ‘Laat de doden hun doden begraven, maar ga jij op weg om het koninkrijk van God te verkondigen.’ (Lucas 9,60) Natuurlijk kan dit niet betekenen dat wij ons niet zouden mogen wijden aan het goede werk doden met liefde te begraven. Dat het velen belet wordt de laatste eer te bewijzen is juist in deze coronatijd een van de meest prangende vormen van gemis.

Ook ‘dat de Mensenzoon veel zou moeten lijden’ (Marcus 8,31) was een Jezuswoord dat de leerlingen niet graag hebben gehoord. Toch zijn zij apostelen geworden. Zij hebben beseft wat het betekent dat ‘het gemakkelijker is voor een kameel om door het oog van een naald te gaan, dan voor een rijke om het koninkrijk van God binnen te gaan.’ (Matteüs 19,24) Zij hebben geleerd ‘aan de keizer te geven wat van de keizer is, aan God wat God toebehoort’ (Marcus 12,17). En zij hebben aan den lijve ondervonden dat Jezus kwam niet om de ‘lieve vrede’ maar om te strijden voor gerechtigheid: ‘Ik ben gekomen om een vuur op aarde te ontsteken, en wat zou ik graag willen dat het al brandde.’ (Lucas 12,49)

Eerder dit seizoen hebben er twee preekseries plaatsgevonden in het kader van “Rondom Jezus”. De eerste over de “ik-ben-woorden”, de tweede over de kruiswoorden. Op 7 juni start de derde serie, ditmaal over de radicale woorden van Jezus. Ds. Jurjen Zeilstra leidt de serie in:

Ter afsluiting van het gezamenlijk jaarthema ‘Rondom Jezus’ van de Protestantse gemeente Hilversum, is gekozen voor zeven radicale woorden van Jezus (7 juni-19 juli). Veel verhalen in de evangeliën zijn door de evangelisten opgebouwd rond een uitspraak van Jezus van Nazareth, een zogenaamd ‘logion’. Het woord werd overgeleverd en functioneerde als een moment van kristallisatie waar ook andere elementen zich op ‘afzetten’ bij het redigeren van de evangelietekst. Vandaag is vaak moeilijk te begrijpen wat precies de oorspronkelijke context is geweest. Welk probleem speelde er in de situatie waarin Jezus heeft gesproken? Wat is de bedoeling van de schikking van het materiaal door de evangelist geweest? Hoe heeft de jonge kerk die tekst verstaan? Wat is er in de loop der tijden met deze tekst gebeurd en hoe heeft deze uiteindelijk ook ons theologisch en praktisch bereikt?

Een belangrijk woord in dit verband is ‘skandalon’ (Grieks), struikelblok, een hindernis waarover men struikelt. Ons woord schandaal is ervan afgeleid. Het iets uitgebreidere ‘skandalismos’ heeft vaak eschatologische betekenis: ‘Het is onvermijdelijk dat mensen ten val komen.’ (Matteüs 18,7) Maar je kunt ook denken aan ‘Een steen waaraan men zich stoot.’ (Jesaja 8,14) Hiervan afgeleid zijn de  ‘Stolpersteine’, de nu 75.000 messing gedachtenisplaatjes met de namen van slachtoffers van het Nazisme, die sinds 1992 op initiatief van de kunstenaar Gunter Demnig overal in Europa zijn aangebracht in het plaveisel vóór het huis waar zij hebben gewoond, ook in Hilversum.

Een bijbels struikelblok is bedoeld om niet meteen te gaan gladstrijken, polijsten of, figuurlijk gesproken, te harmoniseren. Een goede bijbellezer maakt het zichzelf niet te gemakkelijk. Er zitten weerbarstig heilzame woorden in de bijbeltekst. Zij zijn bestemd om ons te irriteren en ons aan het denken te zetten over de wereld en over onszelf.

Het eerste struikelwoord in onze serie, is: ‘Niemand kan het koninkrijk van God binnengaan, tenzij hij geboren wordt uit water en geest.’ (Johannes 3,5) Het is de vierde evangelist die dit thema uitwerkt in de nachtelijke dialoog van Jezus met de farizeeër Nicodemus. In een scherp ironisch misverstand, stelt Nicodemus de vraag: ‘Hoe kan iemand geboren worden als hij al oud is?’ Wij weten het. Dit is lichamelijk onmogelijk. Hier zal ons een licht op moeten gaan. Jezus brengt een geestelijke boodschap. Op tal van plaatsen in de evangeliën liggen vergelijkbare struikelblokken op de weg. Aan mensen die gewend zijn hun arbeidsuren te tellen en naar inzet te verdienen, laat de Heer weten dat het in Gods koninkrijk niet gaat om verdienste, maar om Godgegeven kwaliteit: ‘Ik wil aan die laatsten nu eenmaal hetzelfde betalen als aan jou.’ (Matteüs 20,14)

Radicaal navolgen betekent een relativering zonder weerga: ‘Laat de doden hun doden begraven, maar ga jij op weg om het koninkrijk van God te verkondigen.’ (Lucas 9,60) Natuurlijk kan dit niet betekenen dat wij ons niet zouden mogen wijden aan het goede werk doden met liefde te begraven. Dat het velen belet wordt de laatste eer te bewijzen is juist in deze coronatijd een van de meest prangende vormen van gemis.

Ook ‘dat de Mensenzoon veel zou moeten lijden’ (Marcus 8,31) was een Jezuswoord dat de leerlingen niet graag hebben gehoord. Toch zijn zij apostelen geworden. Zij hebben beseft wat het betekent dat ‘het gemakkelijker is voor een kameel om door het oog van een naald te gaan, dan voor een rijke om het koninkrijk van God binnen te gaan.’ (Matteüs 19,24) Zij hebben geleerd ‘aan de keizer te geven wat van de keizer is, aan God wat God toebehoort’ (Marcus 12,17). En zij hebben aan den lijve ondervonden dat Jezus kwam niet om de ‘lieve vrede’ maar om te strijden voor gerechtigheid: ‘Ik ben gekomen om een vuur op aarde te ontsteken, en wat zou ik graag willen dat het al brandde.’ (Lucas 12,49)

Eerder dit seizoen hebben er twee preekseries plaatsgevonden in het kader van “Rondom Jezus”. De eerste over de “ik-ben-woorden”, de tweede over de kruiswoorden. Op 7 juni start de derde serie, ditmaal over de radicale woorden van Jezus. Ds. Jurjen Zeilstra leidt de serie in:

Ter afsluiting van het gezamenlijk jaarthema ‘Rondom Jezus’ van de Protestantse gemeente Hilversum, is gekozen voor zeven radicale woorden van Jezus (7 juni-19 juli). Veel verhalen in de evangeliën zijn door de evangelisten opgebouwd rond een uitspraak van Jezus van Nazareth, een zogenaamd ‘logion’. Het woord werd overgeleverd en functioneerde als een moment van kristallisatie waar ook andere elementen zich op ‘afzetten’ bij het redigeren van de evangelietekst. Vandaag is vaak moeilijk te begrijpen wat precies de oorspronkelijke context is geweest. Welk probleem speelde er in de situatie waarin Jezus heeft gesproken? Wat is de bedoeling van de schikking van het materiaal door de evangelist geweest? Hoe heeft de jonge kerk die tekst verstaan? Wat is er in de loop der tijden met deze tekst gebeurd en hoe heeft deze uiteindelijk ook ons theologisch en praktisch bereikt?

Een belangrijk woord in dit verband is ‘skandalon’ (Grieks), struikelblok, een hindernis waarover men struikelt. Ons woord schandaal is ervan afgeleid. Het iets uitgebreidere ‘skandalismos’ heeft vaak eschatologische betekenis: ‘Het is onvermijdelijk dat mensen ten val komen.’ (Matteüs 18,7) Maar je kunt ook denken aan ‘Een steen waaraan men zich stoot.’ (Jesaja 8,14) Hiervan afgeleid zijn de  ‘Stolpersteine’, de nu 75.000 messing gedachtenisplaatjes met de namen van slachtoffers van het Nazisme, die sinds 1992 op initiatief van de kunstenaar Gunter Demnig overal in Europa zijn aangebracht in het plaveisel vóór het huis waar zij hebben gewoond, ook in Hilversum.

Een bijbels struikelblok is bedoeld om niet meteen te gaan gladstrijken, polijsten of, figuurlijk gesproken, te harmoniseren. Een goede bijbellezer maakt het zichzelf niet te gemakkelijk. Er zitten weerbarstig heilzame woorden in de bijbeltekst. Zij zijn bestemd om ons te irriteren en ons aan het denken te zetten over de wereld en over onszelf.

Het eerste struikelwoord in onze serie, is: ‘Niemand kan het koninkrijk van God binnengaan, tenzij hij geboren wordt uit water en geest.’ (Johannes 3,5) Het is de vierde evangelist die dit thema uitwerkt in de nachtelijke dialoog van Jezus met de farizeeër Nicodemus. In een scherp ironisch misverstand, stelt Nicodemus de vraag: ‘Hoe kan iemand geboren worden als hij al oud is?’ Wij weten het. Dit is lichamelijk onmogelijk. Hier zal ons een licht op moeten gaan. Jezus brengt een geestelijke boodschap. Op tal van plaatsen in de evangeliën liggen vergelijkbare struikelblokken op de weg. Aan mensen die gewend zijn hun arbeidsuren te tellen en naar inzet te verdienen, laat de Heer weten dat het in Gods koninkrijk niet gaat om verdienste, maar om Godgegeven kwaliteit: ‘Ik wil aan die laatsten nu eenmaal hetzelfde betalen als aan jou.’ (Matteüs 20,14)

Radicaal navolgen betekent een relativering zonder weerga: ‘Laat de doden hun doden begraven, maar ga jij op weg om het koninkrijk van God te verkondigen.’ (Lucas 9,60) Natuurlijk kan dit niet betekenen dat wij ons niet zouden mogen wijden aan het goede werk doden met liefde te begraven. Dat het velen belet wordt de laatste eer te bewijzen is juist in deze coronatijd een van de meest prangende vormen van gemis.

Ook ‘dat de Mensenzoon veel zou moeten lijden’ (Marcus 8,31) was een Jezuswoord dat de leerlingen niet graag hebben gehoord. Toch zijn zij apostelen geworden. Zij hebben beseft wat het betekent dat ‘het gemakkelijker is voor een kameel om door het oog van een naald te gaan, dan voor een rijke om het koninkrijk van God binnen te gaan.’ (Matteüs 19,24) Zij hebben geleerd ‘aan de keizer te geven wat van de keizer is, aan God wat God toebehoort’ (Marcus 12,17). En zij hebben aan den lijve ondervonden dat Jezus kwam niet om de ‘lieve vrede’ maar om te strijden voor gerechtigheid: ‘Ik ben gekomen om een vuur op aarde te ontsteken, en wat zou ik graag willen dat het al brandde.’ (Lucas 12,49)